۱.  کف سازی (Flooring) :

۱-۱. كليات:

۱-۱-۱. تعریف کلی:

کف‌سازی، عبارت از ايجاد يك سطح با مصالح مناسب روي سقف اصلي باربر يا روي سطح زمين كوبيده شده است.

۱-۱-۲. اجزاء:

اجزاء اصلی در کف‌سازی عبارتند از: ۱. مواد چسباننده مانند سيمان؛ ۲. ذرات جامد مانند سنگدانه‌ها و يا پولك‌ها و يا ماسه بادي، پودر سنگ، سيليس و …. ؛ ۳. مواد افزودني مانند مواد حباب‌ساز در بتن‌هاي سبك و … ؛ ۴. مواد افزودني به بتن جهت عدم ترك خوردگي و سخت كننده سطحي؛ ۵. آرماتورهاي حرارتي و مش‌هاي فولادي يا پلاستيك سخت.

۱-۱-۳. انواع:

بر اساس نوع مواد تشکیل دهنده، کف سازی به انواع زیر قابل تقسیم است:

  1. فوم بتن يا بتن سبك كفي
  2. بتن سبكدانه LAC (Lightweight Aggregate Concrete)
  3. پلي استايرن همراه با اجراي يك لايه ملات ماسه سيمان روي آن
  4. بتن سخت

۱-۱-۴. کاربردها:

هدف از كف‌سازي، پوشاندن تاسيسات مكانيكي و ايجاد يك سطح تراز براي اجراي نازك كاري كف (سراميك، سنگ، سيمان، پاركت، موزاييك) و يا ايجاد شيب مناسب قبل از ايزولاسيون جهت دفع فاضلاب سطحي مانند سرويسهاي بهداشتي، بامها و … و يا ايجاد يك سطح سخت جهت عبور و مرور وسايل نقليه و ماشين‌آلات در كارگاه‌هاي صنعتي و يا دپوی كالا در انبارها و … و يا موارد فوق همراه با جلوگيري از اتلاف انرژي می‌باشد.

۱-۲. کف‌سازی پلی استایرن (Polystyrene):

۱-۲-۱. تعریف:

کف‌سازی پلی‌استایرن، نوعي كف‌سازي است كه در آن از ورقه‌هاي پلي استايرن با ضخامت‌هاي مختلف استفاده مي‌شود.

۱-۲-۲. کاربردها:

این نوع کف‌سازی در مواردی از جمله كف‌سازي بام، كف‌سازي طبقه اول روي پيلوت به منظور جلوگیری از اتلاف انرژی، کاربرد دارد (شکل‌ ۱).

khoobine.com-polyestren

شکل ۱. پلی‌استایرن

۱-۲-۳. مزایا و معایب:

۱-۲-۳-۱. مزایا:

– وزن مخصوص تمام شده: وزن مخصوص تمام شده كف‌سازي بستگي به دانسيته پلي استايرن دارد ولي با در نظرگرفتن ۳ سانتي‌متر ضخامت ملات ماسه ـ سيمان، ۵ تا ۷ سانتي‌متر ضخامت پلي استايرن در حدود ۶۵ كيلوگرم بر متر مربع مي‌باشد كه بسيار سبك است.

– ويژگي‌هاي فني، عايق بودن صوت، حرارت و …

۱-۲-۳-۱. معایب:

– در بامها به علت رفت و آمد و انعطاف ممكن است ملات ماسه- سيمان از روي پلي استايرن كنده شود كه براي حل اين مشكل بهتر است از ضخامت بيشتر ملات ماسه – سيمان استفاده نموده و يا عيار آن را افزايش داد. عمل آوردن ملات نیز باید با دقت بيشتری انجام شود و يا در بام از ورق‌هاي با تراکم بیشتر استفاده شود.

۱-۲-۴. اجزاي تشكيل دهنده:

۱-۲-۴-۱. آب:

  • تعریف جزء:

معمولاً از هر نوع آبي كه فاقد آلودگي به مواد آلي، خاك و روغن‌ها باشد، مي‌توان استفاده نمود ولي معمولاً آب قابل شرب بهتر است.

  • شرایط حمل و نگهداری کارگاهی:

مي‌توان از آب لوله‌كشي شهري و يا آبي كه به وسيله تانكر به كارگاه حمل مي‌شود، استفاده كرد. بايد دقت شود كه طي فرايند انتقال، آب به روغن و ساير مواد آلي آغشته نشده و تانكر حمل آب نيز تميز باشد. در كارگاه نیز بايد در مخزن‌هايي با درب بسته و تميز نگهداري شود.

۱-۲-۴-۲. ملات ماسه ـ سیمان:

  • تعریف جزء:

از انواع سيمان بسته به نياز، می‌توان استفاده کرد ولي معمولاً سيمان پرتلند نوع ۲ مناسب‌تر است و بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد. تازگي سيمان مورد استفاده كه خواص خود را از دست نداده باشد، بسيار مهم است. جهت ساخت ملات از ماسه شسته استفاده می‌شود. نسبت حجمي تركيب ماسه و سيمان ۱ به ۵ مي‌باشد (يك حجم سيمان + ۵ حجم ماسه). جهت كسب اطلاعات بيشتر به بند ۹-۳-۹ نشريه ۵۵ سازمان برنامه و بودجه مراجعه شود.

  • اصطلاحات بازار و نکات مهم خرید:

در هنگام خريد سيمان باید به تازگي سيمان ( باتوجه به تاريخ توليد) دقت شود و از خريد سيمان كهنه و فاسد خودداري گردد. حمل و تخليه انواع سيمان بايد با دقت صورت گيرد تا كيسه‌هاي سيمان پاره نشود و از اثر باران و رطوبت بر آنها جلوگيري گردد. ظروف حمل سيمان فله (بونكرها) بايد پس از تخليه تميز شوند تا براي محموله بعدي ايجاد آلودگي نكند.

  • شرایط حمل و نگهداری کارگاهی:

بر اساس بند ۵-۵-۱-۴ مبحث پنجم مقررات ملي ساختمان، انبار كردن سيمان بايد به گونه‌اي صورت گيرد كه رطوبت محیط به آن نرسیده و دسترسي به هر محموله براي انجام آزمايش براحتي صورت گيرد. نگهداري سيمان فله فقط در سيلو مجاز است. در مناطقي كه رطوبت نسبي هوا از ۹۰ درصد بيشتر است، ذخیره و نگهداری سیمان در کیسه، نبايد بيش از ۶ هفته و در سيلوهاي مناسب بيش از ۳ ماه طول بکشد. در غیر این صورت سيمان بايد قبل از مصرف آزمايش شود. مصرف سيمانهاي كلوخه شده كه با يك بار غلتاندن كيسه‌هاي آن، نرم نشود، بدون انجام آزمايش‌هاي تعيين كيفيت مجاز نيست. براي حفاظت و انبار كردن سيمان در كارگاه بايد شرايط مندرج در استاندارد ايران شماره ۲۷۶۱ رعايت گردد. چيدن سيمان روي هم به تعداد مجاز صورت بگیرد (حداكثر وزن وارده در رطوبت مطلوب)

۱-۲-۴-۳. پلی استایرن (EPS: Expanded Ploystyrene):

  • تعریف جزء:

با نام‌هاي تجاري پلاستو فوم، يونوليت و آكاستيو در ايران شناخته مي‌شود. نوعي پليمر سفيد رنگ عايق رطوبت، صدا و دما است كه در سال ۱۸۳۹ توسط ادوارد سيمون (Johann Eduard Simon) كشف گرديد و در صنايع گوناگون از جمله صنعت ساختمان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

  • مشخصات فنی:

ورق‌هاي پلي استايرن عموماً در ابعاد ۲×۱ متر تهيه شده و بسته به سفارش مشتري، ضخامت‌هاي مختلفي دارند. همچنين اين ورقها در تراکم‌هاي مختلف از ۷ الي ۳۰ و حتي بالاتر توليد مي‌شود. پلي استايرني كه در صنعت ساختمان استفاده مي‌شود، جهت ايمني در برابر حريق و انتشار گازهاي سمي اصطلاحاً بايد از نوع نسوز باشد. البته بايد توجه داشت كه در حقیقت نوع نسوز وجود ندارد و منظور پلي استايرن كند سوز است که در آن شعله روي پلي استايرن حركت نمي‌كند.

  • اصطلاحات بازار و نکات مهم خرید:

پلی استایرن در بازار با نام تجاري پلاستوفوم نیز شناخته مي‌شود و بر اساس میزان ضخامت (بر حسب سانتی‌متر) و تراکم، قیمت‌گذاری می‌گردد. مهمترين نكته در خريد توجه به تراکم یا دانسيته، ابعاد مورد نياز و كند سوز بودن پلاستوفوم مي‌باشد.

  • شرایط حمل و نگهداری کارگاهی:

با توجه به سبكي وزن ورق‌ها، در هنگام حمل بايد دقت شود كه ورق‌ها كاملاً محكم بسته شود تا باد آنها را پراكنده نسازد و در زمان جابجايي یا بارگيري، اين كار با دقت انجام شود تا ورق‌ها خرد نشده و پرت مصالح به حداقل برسد.

در كارگاه حتي‌المقدور در دپوهاي كوچك و دور از مواد آتش‌زا و براده‌ها و پاشش‌هاي جوش‌كاري در ساختمان نگهداري شود. در محل انبار، كپسول اطفاء حريق و ساير وسايل اطفاء حريق حتماً وجود داشته باشد. در محل‌هايي كه از وزش باد و تابش نور آفتاب محفوظ است، نگهداري شود.

۱-۲-۵. نحوه اجراي كلي:

در اين روش نيز مانند روشهاي ديگر ابتدا باید سطح مورد نظر را كاملاً تميز نموده و بعد از كروم‌بندي ورق‌هاي پلي استايرن در كف با ضخامت مورد نياز پهن گردد. در محل عبور لوله‌هاي تاسيسات، ورقها برش زده مي‌شوند. حداقل ضخامت بايد به گونه‌اي باشد كه تراز روي ورقها از روي لوله‌هاي تاسيسات با عايق آنها بالاتر قرار گيرد. سپس يك لايه ملات ماسه سيمان به ضخامت حدود ۳ سانتي‌متر روي ورق‌ها و لوله اجرا مي‌شود. دقت شود كه در كف طبقه اول و بام ضخامت ورق به گونه‌اي باشد كه الزامات آيين نامه مبحث ۱۹ را تأمين نمايد. همچنين تراکم ورق‌ها (جرم واحد حجم) نيز بايد در نظر گرفته شود. در كف‌سازي سقف‌هايي كه دارای بلوكه های پلي استايرن می باشند، صرفاً جهت تامين الزامات مبحث ۱۹ نيازي به استفاده از اين روش كف‌سازي نيست. جهت آشنايي با نحوه كروم‌بندي و مطالب مربوط به ناودان به قسمت نحوه اجراي كلي فوم بتن مراجعه شود.

۱-۲-۶. پرسنل و مدت زمان اجرا:

برای اجرای این روش، حداقل به ۴ نفر جهت مسئوليت‌هاي زير نياز است:

انتقال مصالح به طبقات با بالابر (حداقل ۲ نفر)، پهن كردن مصالح در طبقات (حداقل ۱ نفر)، پرداخت سطح كف‌سازي (حداقل ۱ نفر). معمولاً يك گروه ۴ نفره قادر به کف‌سازی حدود ۸۰ متر مربع در هر روز می‌باشند.

۱-۲-۷. دستگاه‌های مورد نیاز برای اجرا:

برای اجرا به دستگاه خاصي نیاز نیست.

۱-۲-۸. هزینه‌ها:

۱-۲-۸-۱. هزینه مواد، مصالح و حمل در واحد معمول:

ورق‌هاي پلي استايرن عموماً در ابعاد ۱×۲ متر تهيه می‌شوند که بنا به نوع سفارش، ضخامت‌هاي مختلفي مي‌تواند داشته باشد. همچنين اين ورق‌ها در تراکم‌هاي مختلف از ۷ الي ۳۰ و حتي بالاتر توليد مي‌شود. جدول قيمت بر اساس تراکم براي فروش هر ۱ سانتي‌متر (۱×۱۰۰×۲۰۰) مطابق جدول زیر است.

دانسيته وزن قيمت ۱cm ضخامت (۱×۱۰۰×۲۰۰) به ريال
۱۰ ۰/۲۱ ۱۸۵۰۰
۱۲ ۰/۲۵ ۲۰۰۰۰
۱۵ ۰/۳۱ ۲۳۰۰۰
۲۰ ۰/۴۲ ۴۰۰۰۰
۲۵ ۰/۵۲ ۵۰۰۰۰
۳۰ ۰/۶۲ ۶۰۰۰۰

 

البته بايد توجه داشت كه قيمت‌هاي ارائه شده توسط كارخانجات مختلف تا حدودي با هم متفاوت مي‌باشند و قيمت‌هاي بالا مربوط به شركت “ماد فوم بتن خاورميانه” است.

۱-۲-۸-۲. دستمزد پرسنل اجرایی:

دستمزد پرسنل اجرايي حدود صد هزار ريال در هر متر مربع مي‌باشد.

۱-۲-۸-۳. هزینه کل در واحد متداول:

براي يك كف با ضخامت حدود ۱۰ سانتي‌متر با در نظر گرفتن ۷ سانتي‌متر پلي استايرن و ۳ سانتي‌متر ملات ماسه ـ سيمان به شرح جدول زير مي‌باشد.

مصالح مورد نياز قيمت (ريال) توضيح
پلي استايرن با حمل ۷۰۰۰۰ ضخامت ۷ سانتي‌متر، دانسيته   ۱۰
سيمان ۱۰۰۰۰ ———
ماسه ۶۰۰۰ ———
دستمزد اجراء ۱۰۰۰۰۰ ———
جمع كل ۱۸۶۰۰۰ ———

۱-۲-۹. شرایط جوی مناسب:

در دماي كمتر از صفر درجه كه امكان يخ‌زدگي وجود دارد، بايد از کف‌سازی اجتناب كرد و اقدامات لازم نظير گرم‌كردن آب، گرم كردن محيط و يا استفاده از مواد ضد يخ و همچنين پوشاندن روي سطح كف‌سازي شده با پشم شيشه و يا خاك اره و غيره را مد نظر قرار داد زیرا در صورت يخ‌زدن كف‌سازي، بتن چسبندگي خود را از دست داده و اصطلاحاً پوسته پوسته مي‌شود و مقاومت لازم را نخواهد داشت. همچنين در محل‌هاي سر باز در زمان بارندگي بايد از كف‌سازي به دلیل شسته‌شدن لايه سطحي كف‌سازي اجتناب كرد و چنانچه بعد از كف‌سازي بارندگي صورت گيرد بايد با استفاده از كاور و … از كف‌سازي در برابر باران محافظت شود.

۱-۲-۱۰. شرایط نگهداری پس از اجرا:

از رفت و آمد روي كف تا زمان سخت و محکم شدن آن خودداري شود و حداقل ۳ روز مرطوب نگه‌داشته شود.

۱-۲-۱۱. توالی اجرا:

بهترين زمان براي اجراي كف‌سازي پس از اجراي كامل تيغه چيني‌ها و خاك و گچ و اجراي تاسيسات عبوري از كف و اجراي كانال‌هاي كولر در بام و دور چيني كانال‌ها و داكت‌ها مي‌باشد. بايد دقت شود كه مهمترين عامل، اجرای تاسيسات عبوري از كف است كه بايد در كف‌سازي مدفون شود و در صورت در نظر نگرفتن اين عامل نياز به تخريب كف و كف‌سازي مجدد مي‌باشد.

۱-۲-۱۲. کنترل کیفی و فاکتورهای تعیین کننده:

۱-۲-۱۲-۱. اجرای صحیح:

– ضخامت ملات سيمان باید به اندازه‌اي باشد كه پس از سفت‌شدن سطح كار، در اثر راه رفتن و انتقال ابزار كار، رويه سيماني خرد نگردد.

– براي جلوگيري از پرت پلاستوفوم و افزايش كيفيت كار از پلاستوفوم‌هاي با تراكم بالا استفاده شود.

۱-۲-۱۲-۲. اجرای اشتباه:

– دقت شود كه كليه تاسيسات عبوري از كف قبل از اجراي فوم بتن اجرا شده باشند در غير اين صورت نياز به تخريب كف مي‌باشد.

– در اين روش امكان آسيب ديدن تاسيسات عبوري از كف بسيار زياد است. بنابراين دقت شود كه تاسيسات در هنگام کف‌سازی آسيب نبيند.

– آب دادن کف‌سازی حتماً انجام شود، در غير اين صورت كف مقاومت لازم را نداشته و در اثر راه رفتن اصطلاحاً پوسته پوسته شده و از هم مي‌پاشد.

– استفاده از پلاستوفوم با تراكم كم باعث پرت و متلاشي شدن ورق‌هاي پلاستوفوم در حين اجراي كار مي‌گردد.

۱-۲-۱۳. قراردادها، ضمانت‌های لازم و حدود تخفیف:

فرمت قرارداد به طوركلي شامل مشخصات كارفرما، پيمانكار و آدرس قانونی آن و شماره تماس، مبلغ قرارداد و نحوه پرداخت، مدت قرارداد، شرايط فسخ قرارداد، حل اختلاف و ضمانت اجراي كار، ايمني و … كه در مورد فوم بتن با توجه به اجراي سريع آن معمولاً پرداخت پس از انجام كار و با كسر ۱۰% درصد حُسن انجام كار صورت مي‌پذيرد و حدود تخفيف ۱۰ % مي‌باشد.